Βουλή των Εφήβων

Θ΄ Σύνοδος

10-14 Σεπτεμβρίου 2004

Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων



Κύριε Πρόεδρε,

Αγαπητοί Συμμαθητές,


Είμαι ο Γιώργος Χρυσαφούδης από το 61ο Ενιαίο Λύκειο Αθηνών.

Αρχικά θέλω να αναφερθώ στους μαθητές με μαθησιακές δυσκολίες. Μαθησιακές δυσκολίες παρουσιάζουν κυρίως οι μαθητές με δυσλεξία.

Ο όρος «δυσλεξία» είναι ένας όρος – ομπρέλα που περιλαμβάνει πολλές διαφορετικές περιπτώσεις. Ο ίδιος είμαι δυσλεκτικός και συνηθισμένος να αντιμετωπίζω προβλήματα από την Α΄ Δημοτικού. Γενικά οι δάσκαλοι και οι καθηγητές είναι ελάχιστα ενημερωμένοι και αναγνωρίζουν για δυσλεξία μόνο την αντιστροφή ή την παράλειψη γραμμάτων.

Όμως η δυσλεξία δεν έχει μόνο αυτά τα χαρακτηριστικά, σε ορισμένες μάλιστα περιπτώσεις δεν τα έχει καθόλου. Το κοινό χαρακτηριστικό όλων των δυσλεκτικών είναι ότι παρουσιάζουν δυσκολίες στη γραφή και την ανάγνωση. Οι δυσκολίες αυτές μπορεί να είναι διαφορετικές σε κάθε περίπτωση: (Λάθη στα σύμβολα, παραλείψεις, ασυνταξίες, ανορθογραφία, υπερβολικά αργό γράψιμο, κ.λ.π.)

Ο δυσλεκτικός διαβάζει αργά, με κόπο, και δεν καταλαβαίνει τι λέει το κείμενο που διαβάζει. Το υπουργείο, για να βοηθήσει, δίνει τη δυνατότητα σ’ αυτούς τους μαθητές να δίνουν εξετάσεις προφορικά.

Όμως και στην πιστοποίηση της δυσλεξίας υπάρχουν προβλήματα: Σύμφωνα με το νόμο, για να πιστοποιηθεί κάποιος ως δυσλεκτικός, θα πρέπει να μην έχει – εκτός από τη δυσλεξία – ψυχολογικά, νευρολογικά, ή νοητικά προβλήματα. Όποιος έχει και κάποιο απ’ αυτά δεν δικαιούται να είναι δυσλεκτικός και θα πρέπει να εξετάζεται γραπτά σα να μην είναι. Δηλαδή, όποιος έχει δύο προβλήματα, αντιμετωπίζεται σα να μην έχει κανένα! Πρακτικά αποκλείεται από το σχολείο. Κι ας λένε οι γιατροί ότι όσοι πάσχουν από τέτοιου είδους διαταραχές θα πρέπει να συμμετέχουν και να εντάσσονται στην κοινωνική ζωή κ.λ.π. Αυτός ο νόμος πρέπει να καταργηθεί.

Η προφορική εξέταση πάντως, δεν είναι απαραίτητη για όλες τις περιπτώσεις: Στο Γυμνάσιο και το Λύκειο πολλοί δυσλεκτικοί έχουν μάθει πια να γράφουν, αλλά αργά σε σχέση με τους συμμαθητές τους. Εξακολουθούν όμως να διαβάζουν δύσκολα και να μην καταλαβαίνουν καλά αυτά που διαβάζουν. Χρειάζονται λοιπόν περισσότερο χρόνο στα διαγωνίσματα, ίσως τον διπλάσιο, και πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να ζητούν διευκρινίσεις σχετικά με τα θέματα, γιατί είναι πιθανό να γράψουν άλλα αντί άλλων, επειδή δεν θα έχουν καταλάβει τη διατύπωση. Επίσης, πρέπει οι αρμόδιοι να ενημερώνονται για τα νεώτερα αποτελέσματα των ερευνών πάνω σ’ αυτό το θέμα και να ενημερώνουν με τη σειρά τους τους καθηγητές.

Θα συνεχίσω με το θέμα των σχολικών βιβλίων. Θα έχετε όλοι προσέξει ότι τα βιβλία των γλωσσικών μαθημάτων – Συντακτικό και Γραμματική – αναφέρονται στα γλωσσικά και γραμματικά φαινόμενα με λιτό τρόπο και χρησιμοποιώντας ορολογίες: Λένε για παράδειγμα ότι κάποια λέξη είναι κατηγορούμενο· χωρίς περιστροφές.

Τα άλλα σχολικά βιβλία, ιδιαίτερα αυτά των φυσικών επιστημών, είναι εξαιρετικά φλύαρα. Αφιερώνουν σελίδες σε άχρηστες ανοησίες για αυτοκίνητα που τρέχουν στα ευθύγραμμα τμήματα των εθνικών οδών με κατεύθυνση τη Θεσσαλονίκη κ.λ.π, υποτίθεται για να βοηθήσουν στην κατανόηση του φυσικού φαινομένου. Όταν φτάνουν πια στο φαινόμενο, λένε πράγματα χωρίς να τα αιτιολογούν και συχνά τα συσχετίζουν με κάτι άλλο το οποίο δεν έχουμε καν διδαχτεί. Δεν εξετάζουν το φαινόμενο επαρκώς και αποφεύγουν να χρησιμοποιούν την επιστημονική ορολογία. Έτσι το φαινόμενο γίνεται ακατανόητο.

Όλες αυτές οι σελίδες, για τους μαθητές που δεν αντιμετωπίζουν προβλήματα, είναι απλώς περιττές και χάσιμο χρόνου. Για τους δυσλεκτικούς είναι καταστροφή: Θα πρέπει να διαβάσουν, με πολύ κόπο, σελίδες με περίπλοκη σύνταξη, χωρίς σαφές περιεχόμενο. Ορολογίες και μαθηματικά σύμβολα έχουν αντικατασταθεί από άλλες λέξεις που δεν μπορούν να αποδώσουν με ακρίβεια και κυριολεξία τα φαινόμενα.

Όμως, οι καθηγητές μας στα σχολεία μπορούν να εξηγήσουν την επιστημονική λέξη, σε περίπτωση που δεν την καταλάβουμε, και να χρησιμοποιήσουν τα παραδείγματα που πρέπει.

Όλα τα σχολικά βιβλία, για να είναι κατανοητά από όλους, πρέπει να χαρακτηρίζονται από λιτότητα και σαφήνεια.

Επίσης, είναι απαράδεκτο να γίνονται μαθήματα φυσικών επιστημών στις τάξεις. Σε πολλά σχολεία, όπως στο δικό μου, υπάρχουν εργαστήρια Φυσικής και Χημείας, πλήρως εξοπλισμένα, που κόστισαν ένα σωρό λεφτά. Όμως, εκ των πραγμάτων, δεν επιτρέπεται στους καθηγητές να τα χρησιμοποιούν, επειδή τους κυνηγάει η ύλη.

Το Υπουργείο θα πρέπει να δει πολύ σοβαρά τα θέματα αυτά, όχι μόνο για να βοηθηθούν τα παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες, αλλά για να βοηθηθούν όλοι, μαθητές και καθηγητές, να κάνουν σωστά τη δουλειά τους.

Θέλω να καταλήξω λέγοντας ότι οι μαθητές με δυσλεξία απλώς δεν έχουν τη δυνατότητα να παπαγαλίσουν και να ξεχωρίσουν τις χρήσιμες πληροφορίες μέσα στις ατέλειωτες φλυαρίες. Αυτό δε σημαίνει ότι όσοι έχουν αυτή τη δυνατότητα θα πρέπει να καταδικαστούν στην παπαγαλία!

Τέλος, θα ήθελα να σας υπενθυμίσω ότι η κοινωνία έχει υποχρέωση να εξασφαλίζει στις μειονότητές της, τις ευκαιρίες για ίδιες συνθήκες ζωής με τους υπόλοιπους.

Γι αυτό δίνει συντάξεις στους ηλικιωμένους, επιδόματα ανεργίας, κ.λ.π. Άλλωστε, αν υπολογίσουμε αθροιστικά κάθε είδους μειονότητα, ίσως βρεθούμε μπροστά στην πλειοψηφία!


Σας ευχαριστώ.